طبقه بندی سیستمهای شبکه ای

اصولا در دنیای امروز از روی هر چیز سود آور و صحیحی کپی هایی نیز جهت سودجویی عده ای افراد سودجو ساخته می شود. نتورک مارکتینگ هم از این قاعده مستثنی نیست. منتهی به راحتی و با کمی اطلاعات این کپی ها ( که در اصطلاح علمی به آنها هرم یا دسیسه هرمی یا پیرامید گفته می شود) از اصل قابل تشخیصند.

تمام شرکت هایی که به ظاهر مشتری هایی دارند و به آنها کالا و یا خدماتی ارائه میدهند و مشتریان هم طبق قراردادهایی از شرکت کمیسیون دریافت می کنند به یکی از 3 دسته زیر تعلق دارند:

1- نتورک مارکتینگ ( NM)

2- دسیسه هرمی یا پیرامید ( Pyramid )

3- دسیسه پونزی یا اینوست (Invest )

در اینجا با زبان ساده به بررسی تفاوت نتورک مارکتینگ سالم و دسیسه هرمی می پردازیم.

از دیداکثر کسانی که به مفهوم NM آگاهی ندارند، NM همان پیرامید است. دلیل اصلی این استنباط غلط ٬ ساختار هرمی شکل یک نتورک در NM است. به هر صورت در هر جایی که انسانها با هم رابطه دارند باید از سمبلی برای نشان دادن آنها استفاده کرد. چون معمولا برای نشان دادن انسانها از دایره و روابط بین آنها از خط استفاده می شود ٬ لذا در هنگام نشان دادن آنها بر روی کاغذ شکل آنها به هم شبیه است و این اولین و آخرین شباهت یک نتورک با یک پیرامید است . زیرا این دو سیستم هیچ گونه ارتباطی به هم نداشته و ماهیاتا با هم متفاوتند .

یکسری از افراد سودجو با توجه به جدید بودن NM و عدم آگاهی مردم از این شیوه فروش٬ با استفاده از طرحهای ریاضی و شیوه های مشابه در NM٬ اقدام به کلاهبرداری کردند. با پیشرفت NM در عرصه تجارت، این شرکتها هم در عرصه کلاهبرداری رشد کردند و مشكلات فراوانی را برای مردم ایجاد كردند تا اینكه 50 سال پیش در امریکا کلیه فعالیتهای صحیح و ناصحیح از سوی دولت امریکا غیر قانونی اعلام شد تا شرکتهای سالم در عرصه NM طبق دلایل و مدارک خود فعالیت سالم خودشان را به اثبات برسانند که این قضیه سالها طول کشید و در نهایت دولت امریکا طبق قوانینی روشن و مشخص فعالیت شرکتهای NM را صحیح و قانونی و فعالیت شرکتهای پیرامید (هرمی) و پونزی را غیر قانونی و کلاهبرداری اعلام کرد. ( قوانین FTC )

متاسفانه این پایان کار این گونه شرکتهای کلاهبرداری نبود . بلکه این شرکتها همچنان با ورود به کشورهای مختلف٬ مخصوصا″ درحال توسعه٬ از عدم آگاهی مردم سوء استفاده کرده و می كنند. NM روز به روز درحال رشد و فرهنگ سازی در تمامی کشورهای دنیاست ولی با مطالعه تاریخچه کشورهای پیشرو در صنعت NM به این نتیجه می رسیم که همه آن کشورها به نوعی درگیر این شبکه های کلاهبرداری در کنار NM بوده اند و کشور ماهم از این قاعده مستثنی نیست .

در اینجا به چند تفاوت عمده بین شرکتهای NM و دسیسه هرمی اشاره می کنیم :

1- محصولات و خدمات

· شرکتی که هیچگونه محصولات یا خدماتی ارائه نمی کند واضحا یک دسیسه هرمی است .

· شرکتهایی که محصولات یا خدماتی ارائه می کنند ولی قیمت آنها متعارف نیست و در اصطلاح گران فروش می باشند نیز دسیسه هرمی هستند . البته خیلی از این شرکتها توجیهاتی نیز جهت این گران فروشی دارند که با اندکی فکر کردن هر عقل سلیمی متوجه می شود که این توجیهات منطقی نیستند . مثلا شرکت کوئست اینتر نشنال سکه هایی که نهایتا 150$ ارزش دارند را با قیمت 600$ به فروش میرساند و ادعا دارد که چون تعداد آنها محدود است در آینده کلکسیونی شده و خواهند ارزید . مگر تمبری که همین امروز فروخته می شود سالیان بعد کلکسیونی نخواهد شد؟ پس چرا ما آنرا به قیمت روز می خریم و ارزش آنرا مطابق 100 سال آینده نمی پردازیم؟ چه کسی می تواند پیش بینی کند ٬ شاید شلوار راحتی شما هم در اینده کلکسیونی شود . پس مراقب باشید و هیچ چیز خود را دور نیندازید ! شما هم می توانید صاحب تجارت خودتان شوید !

· محصولات یا خدمات باید در بازار سنتی هم ارائه شوند و ضمنا تخیلی و فضایی نباشند . به عنوان مثال شرکت کوئست اینترنشنال کالایی به نام بیودیسک ارائه میدهد . شرح فواید آن کفایت می کند . اگر آنرا در حمام کنار دوش قرار دهید پوست شما لطیف خواهد شد ! اگر رانندگان ماشینهای سنگین آنرا در جیبشان بگذارند شبی تنها 1 تا 2 ساعت خواب آنها را سر حال خواهد کرد ! آدمی را که آنرا در جیبش بگذارد با یک انگشت می شود از زمین بلند کرد ! اگر آنرا در کنار مفاصل دردناک بدن خود قرار دهید درد آنها تسکین خواهد یافت ! احتمالا خانه را هم جارو می زند و خرید منزل را هم انجام می دهد و از بچه ها هم نگهداری می کند . قابل توجه کنکوری ها: شاید جای شما هم کنکور بدهد !

2- محدودیت زمانی

شرکتهایی که برای فروش محصولات توسط مشتریان فعال خود محدودیت زمانی تعیین می کنند واضحا هرمی هستند . مثلا اگر شما تا یک تاریخ معین شده فروش نداشته باشید دیگر کمیسون دریافت نخواهید کرد .

3- حق عضویت

با خرید از محصولات یا خدمات ٬ شرکتها یک دفتر کار را در محیط اینترنت در اختیار مشتری قرار می دهند . این دفتر کار باید به صورت کاملا مجانی در اختیار مشتری قرار گیرد . شرکتهایی که بابت آن پول دریافت می کنند و یا حق عضویت می گیرند هرمی هستند .

· اگر در شرکتی جهت حفظ این دفتر کاری شارژ سالیانه در نظر گرفته شود ٬ آن شرکت هم هرمی است . مثلا در شرکت کوئست باید سالیانه 10$ بابت حفظ جایگاه پرداخت .

4- روابط مالی

در شرکتهای هرمی معمولا افراد با هم رابطه مالی دارند چون سود افراد قدیمی تر از جیب افراد یا به اصطلاح اعضای تازه وارد می آید . ولی در شرکتهای نتورک مارکتینگ همه مشتریها طرف حساب شرکتند و با هم هیچگونه رابطه مالی ندارند .

5-مسایل قانونی

نتورک مارکتینگ در اکثر کشورهای دنیا قانونی و دسیسه هرمی در اکثر کشورهای دنیا غیرقانونی است . در ایران قانون ممنوعیت فعالیت شرکتهای هرمی تصویب شده است ولی هنوز قانونی راجع به شرکتهای نتورک مارکتینگ به تصویب نرسیده است .

6-مجوزهای بین المللی

یکسری اتحادیه های بین المللی غیر وابسته هم وجود دارند که طبق قوانین سخت گیرانه ای شرکت های NM را از هرمی جدا می کنند . یعنی شرکتی که مجوز این اتحادیه ها را داشته باشد یک شرکت نتورک مارکتینگ است ولی در مورد شرکتی که این مجوزها را نداشته باشد نمی شود به راحتی اظهار نظر کرد .

دو تحادیه معتبر در این زمینه وجود دارند که دفتر اصلی هر دو در آمریکا واقع میباشد .

· DSA ( Direct Selling Association )

· MLMIA ( Multi Level Marketing International Association )

اکنون با بررسی موارد بالا می توانید تصمیم بهتر و قاطع تری در پیوستن به یک نتورک سالم بگیرید .

تا به حال راجع به دسیسه های هرمی زیاد شنیده اید ولی شاید راجع به دسیسه های پونزی چیزی نشنیده باشید.

یک کلاه‌برداری با سرمایه‌ مردم است. این دسیسه را به این نام میشناسند چون اولین کسی که در رابطه با این جریان برای اولین بار در امریکا دستگیر شد فردی بود به نام چارز پونزی در بوستون.وی یکی از کسانی بود که در سال 1919 از این دسیسه استفاده کرد و با جذب سرمایه گذاران به انها وعده سود ماهانه 50% ظرف 45 روز داد.400.000 نفر در این طرح سرمایه گزاری كردند و در آخر فقط یک سوم سرمایه افراد برگردانده شد. در سال های بعد كلاه برداری های مشابه به وفور انجام شد .

بین سالهای 1970 تا 1984 در پرتقال٬ در سال 1987 در میشیگان كه بزرگترین پونزی تاریخ ایالت لقب گرفت .

در روسیه یک طرح پونزی در سال 1990 فعال بود .

از سال 1993 تا 1997 یک کلیسا با پونزی در فلوریدا تقریبا″ سر 180000 نفر را کلاه گذاشت .

در سال 1997 دولت آلبانی رسما″ تعدادی طرح پونزی و هرمی را تایید كرد و هنگامی که پایان اجتناب ناپذیر این شركت ها فرا رسید٬ مردم آلبانی که1.2 میلیارد دلار پول از دست داده بودند شورش کردند و به خیابان ها ریختند و انقلاب كردند و حکومت را تغییر دادند.

در اکتبر سال 2006 یک طرح پونزی به نام سوییس کش راه افتاد . انها 300 درصد سود طی 15 ماه پرداخت می کردند و در ایران 130 میلیارد تومان كلاه برداری كردند. با این همه بعلت آگاهی كم مردم٬ باز هم برخی شركت های پونزی در ایران مانند پالینور در حال فعالیتند .

اصولا شرکتهایی که از این دسیسه استفاده میکنند به روش زیر عمل میکنند:

با ادعای اینکه شرکتهای سرمایه گذار هستند اقدام به جذب سرمایه گذار میکنند و به انها وعده سودهای بالای ماهیانه میدهند.

انها ادعا میکنند که این سود بالا را از روشهای سرمایه گذاری صحیح به دست میآورند و به سرمایه گذاران میپردازند.آنها ادعا دارند که در بورس٬ فلزات سنگین٬ اکتشاف نفت و کشاورزی و غیره فعالیت می کنند و برای اثبات آن مدارك و سایت های كاذبی را هم معرفی می كنند كه به هیچ وجه قابل استناد نیست.

دسیسه پونزی یک طرح به ظاهر سرمایه گذاریست که در آن سودی که به سارمایه گذاران پرداخت میشود از یکی از 2 راه زیر تا مین میگردد:

1- پول سرمایه گذاران جدید

2- پول خود سرمایه گذار

این سیستم خیلی شبیه به دسیسه هرمی است با تفاوتهای اندک.

1-در دسیسه هرمی هر کس باید اجبارا عضو جدید بگیرد و معمولاً با ورودی خود ارتباط مالی دارد در صورتی که در دسیسه پونزی این اجبار به این صراحت وجود ندارد بلکه سیستم طوری طراحی شده که خود فرد بعد از مدتی اقدام به جذب سرمایه گذاران جدید میکند.

2- در دسیسه هرمی شرکت معمولا خود را در پشت کالای فاقد ارزش مخفی میکند ولی در اینگونه دسیسه ها شرکت خود را در پس یک سری شرکتها و موسّسات معتبر از قبیل فارکس،نستاک،و... مخفی میکند.

3-در دسیسه هرمی سود افراد مشخصا از پاییندستی ها می آید ولی در دسیسه پونزی شرکت ها ادعا میکنند که سود افراد از سرمایه گذاری شرکت در موسساتی که در بالا ذکر شد حاصل میشود.

ولی اصل جریان این نیست.

در واقع هیچ گونه سرمایه گذاری واقعی وجود ندارد.

این مطلب به راحتی قابل اثبات است زیرا هیچ کدام از این شرکتها هیچگاه مدرکی دال بر اینکه کجا سرمایه گذاری کرده اند را ارایه نمیدهند و اصولا اجازه یا پروانه کار و مدارک ثبتی هم ندارند.

4-معمولاً اگر روال عادی طی شود دیرتر از شرکتهای هرمی ورشکست میشوند زیرا بقای یک شرکت هرمی فقط منوط به ورود اعضای جدید است ولی یک شرکت پونزی 2 راه بقا دارد:

· ورود آعضای جدید

· افزایش سرمایه گذاری آعضای موجود در سیستم(چون در چند ماه اول سود پول خود را دریافت میکنند معمولا تشویق به افزایش سرمایه گذاری میشوند)

نهایتا یکی از 2 اتّفاق زیر رخ میدهد :

1- چون در همه جای دنیا غیر قانونیست شرکت بسته میشود و آعضای آن تحت پیگرد قانونی قرار میگیرند.

2-در یک صبح دل انگیز بهاری زمانی که ورود سرمایه گذاران جدید به علل مختلف کم شود یا آعضای فعلی افزایش سرمایه گذاری نداشته باشند دیگر خبری از شرکت نیست و جمع کردن رفتن پی کارشون(درست مثل اتفاقی که برای شرکت سوئیس کش اتفاق افتاد و ما آنرا پیش بینی کرده بودیم.)